istanbuLX: Yerli İşletim Sistemi

2001 yılında, işletim sistemleri konusunda yerli bilgi ve yazılım üretmek amacıyla başlattığımız 'istanbuLX İşletim Sistemi' projesi tamamen kamuya açılmaktadır. Önümüzdeki ay ekibin genişletilmesi işlemi tamamlanacaktır.

Açık kod felsefesi ile geliştirilen projenin tüm geliştirme safhaları kamuya açık hale getirilecektir. Bu aşamada, siz değerli Türk kullanıcıları/geliştiricileri de projeye katılabilir, geliştirilmesine yardımcı olabilirsiniz. Proje herkese açık olup haberleşme listemiz istanbulx@istanbulx.org adresinde hizmete girmiştir. Üye olmak için istanbulx-subscribe at istanbulx.org adresine boş bir e-posta atmanız yeterlidir.

istanbuLX, tasarım aşaması ve geliştirme aşaması belli ölçüde bitirilmiştir. İlk versiyonu 0.1.1-farabi olarak 14 Kasım 2001'de, ikinci versiyonu ise 0.1.5-sinan olarak 15 Şubat 2004'te çıkarılmıştır. Son versiyonu 15 Ağustos 2004 tarihinde 0.1.6-sinan olarak çıkarılmıştır. Bu versiyonu aşağıdaki bu adresten edinebilirsiniz.

istanbuLX'in farkı nedir?

- Tamamen sıfırdan tasarlanmıştır. Hiçbir dağıtım üzerine inşa edilmemiştir.

- Kurulabilen ve yürütülebilen bir işletim sistemidir, bir Live CD uygulaması değildir.

- Kendine özgü yönetim ve yapılandırma yazılımlarına sahiptir.

- Yalnızca oluşturulan yazılımlar değil, bütün yazılım geliştirme süreci de kamuya açıktır.

- 0.1.6-sinan versiyonunda Linux çekirdek kullanılmıştır. Önümüzdeki yıl için FreeBSD çekirdeğinin kullanılması planlanmaktadır.

- istanbuLX tam bir işletim sistemi olarak düşünülmüş ve Enux çekirdek projesi ile birlikte yürütülmektedir. Enux, yine sıfırdan yazılan Linux veya FreeBSD'den bağımsız bir işletim sistemi çekirdeğidir.

- istanbuLX projesi tamamen bilimsel değeri olan bilgi ve yazılımlar üretmek için başlatılmıştır. Üretilen ürünleri isteyen şahıs veya şirketler ticari amaçlarla bizden izinsiz ve kapalı kod olarak kullanabilir. Ancak istanbuLX organizasyonunun kendisi hiçbir ticari amaç gütmemektedir ve bütün yazılımlarını açık kod olarak geliştirmektedir.

-- Barış Şimşek
Proje Lideri
simsek ~ acikkod.org
http://www.enderunix.org/simsek

Görüşler

loker
yaklaşık 21 yıl önce

Web siteniz çok amatör duruyor. iso'nuzu indirip ne yaptığınıza bakmak içimden gelmedi bile... Oysa ki haber olarak heyecan verici bulmuş ve 'ne güzel bir ekip daha çıkmış... bakalım neler yaptılar' diye web sayfanıza bağlanmıştım... Kılavuz sayfalarınız hata veriyor, görülebilir bir yerde lisansınız yok (yarı ropörtaj yarı sss sayfasında bsd lisansının tercih edilme nedenleri bildirilmiş ama...), sıfırdan yazılmış işletim sisteminin bir tane olsun ekran görüntüsü yok... X kullanılıyor ama pencere yöneticisi olarak yeni bir proje mi başlatılmış, var olanlardan mı kullanılmış bilinmiyor...

Reklam kaygınız olmadığı çok açık, hatta ulaşılma, anlaşılma kaygınız bile yok galiba... Biraz sert yazıyorum özür dilerim ama insan böyle bir duyurudan önce birazcık web sitesine çeki düzen vermez mi be kardeş?

loker
yaklaşık 21 yıl önce

FZ sitelerinden bu duyuruyu alıp buraya atmış galiba... Ben kendileri post etmiş gibi düşünerek yazmıştım, bir iki cümle daha yazıp posta olarak gönderdim... Burada edit/sil yok mu yahu...

bm
yaklaşık 21 yıl önce

Silememek onemli degil, kiraathane burasi. Ben de asagi yukari ayni seyleri dusunmustum. Posta listesi arsivine bile bakamadim. Insan merak ediyor tabi, ama sirf merak icin de ozel e-mail atip rahatsizlik vermek istemiyor.

FZ
yaklaşık 21 yıl önce

Yanlış anlamaya yol açtı isem üzgünüm, yazının altına yazılan ismin yeterince bilgi verici olacağını düşünmüştüm. Benim bu mevzudan haberdar olmam Debian GNU/Linux Türkçe listesi sayesinde haberim oldu: http://lists.debian.org/debian-user-turkish/

ttk
yaklaşık 21 yıl önce

yok .. hehe :)

Bu arada, haberi görünce daha okumadan "yeni bir [linux dağıtımı enflasyonunu artırma procesi] daha mı ?" diye düşünmüştüm ama gerçekten orijinal bir çalışma imiş. Çekirdeğin alıntı olmaması, orijinal olarak baştan yazılıyor olması çok güzel bir şey.

Çalışmaları yürütenler de yanlış bilmiyorsam boş insanlar değil, işin hakından gelebilirler tahmin ediyorum.
Kolay gelsin arkadaşlara.

loker
yaklaşık 21 yıl önce

Barış'tan cevap geldi... Projeye bir yeniden başlama olayı içindelermiş, henüz kısıtlı bir duyuruyla ilgi duyan insanlar toplanıyormuş, bir ay içinde daha net biçimde başlanacakmış...

Son sürümle ilgili bilgiler eksik sunulduğu için onları düzelteceğini de eklemiş.. Bir süre sonra tekrar bakarsak beklediğimiz bilgilere ulaşacağız galiba...

Bu arada yazdığım eleştirilerde hak verdiği ama acımasız bulduğu yanlar olduğunu belirtmiş, özellikle -ki haklı olarak- çekirdek yazılıyor olmasından heyecanlı ve 'bu bir altyapı projesi' diyor... X üzerinden ekran görüntüsü alıp da ne sunacağını, onun geliştirdiği şeyin o olmayacağını söylüyor... (burada da o haklı ama X üzerinde hangi pencere yöneticisi var yazmayınca ben onu da yazıyorlar hepten manyak bunlar sanmıştım ;) )

Bir yanda dağıtım grubumuz varken diğer yanda bir grup çekirdek geliştirir, bir başkası başka bir şey yapmaya falan başlarsa bir 3-4 sene sonra türkiye'deki AKK camiasının üretim seviyesini düşünüyorum da... vay vay vay... tabii hepsi yarım kalmaz, ya da cehennem kazanındaki türkler gibi birbirimizin paçasına asılmazsak : )

FZ
yaklaşık 21 yıl önce

Gerçekten de sıfırdan yeni bir çekirdek geliştirirlerse, bu süreç içinde birikecek bilgi birikimi, dokümantasyon, vs. önemli olacaktır diye düşünüyorum. O orijinal çekirdekli sistemin de geleneksel fikirlerin ötesine geçmesi, modern kavramları güçlü bir uygulama ile bünyesine katması ve ortaya çekilebilir, kurulabilir, kurcalanabilir bir şey olarak çıkmasını dilerim.

skoylu
yaklaşık 21 yıl önce

Konuyu iki yönde ele almak lazım. Öncelikli olarak, akademik bazda, araştırma faaliyeti olarak, bu tür bir projeye girişmek son derece akıllıca. Bir işletim sistemi yazmak aslolarak X satır kod demektir. Fakat işin derinlerine bakarsak çok daha dar dehlizler buluruz. Bu keşif harekatıda bu yönde son derece faydalı olacaktır. Netekim, MIT gibi okullarda öğrenciler (elbte hocalarıyla beraber)her yıl bir kaç işletim sistemi geliştirir. Bazıları arşive gider ama bazıları Mac OS X vs. oluverir.

Diğer yanda işin profesyonel tarafı var. Bu açıdan bakınca özellikle donanım desteği yönünde aşılması gereken dağ gibi sorunlar mevcut. Bu açıdan bakınca, BSD veya Linux ile devam etmek, bu sistemlerin üzerinde yeterli hakimiyeti sağlamak daha makul bir çaba olur.

Ben kendi adıma ikincisini tercih ederim/ettim. Ama birilerinin de diğer yola gitmesi gerekiyor. Bu şekilde sıfırdan başlamak daha zor değil, aksine daha kolay. Ama kolayı bile yeterince çetrefillidir netekim.

Bu bağlamda, arkadaşları gayretlerinden dolayı tebrik etmek isterim. Dilerim ki, ortaya bir şeyler çıkarırlar ve konw-how'larını dökerler. Korkum ise bunun bir tür dağıtım macerasına (turkuaz olayı) gibi dönmesidir. Böyle bir maceraya girişmektense, mevcut çalışmalara katılmak daha verimli olacaktır.

denizlilikaan
yaklaşık 21 yıl önce

merhaba "istanbuLX" bana linux temelli gibi geldi dosya sistemi neredeyse linux ile aynı gibi ama illada %100 türkiyede yazılmış diyemem. Ama %100 türkiyede yazılmış bir işletim sistemi var "Ev Os" inanmıyorsanız bi bakın http//programlama.sourceforge.net adresin de kaynak kodlar ve işletim sistemini kendisi var taa 2001 den beri bu adreste bulunuyor. Linuxlu günler...

denizlilikaan
yaklaşık 21 yıl önce

Geryon
yaklaşık 21 yıl önce

link ??
http://programlama.sourceforge.net
açılmıyor

FZ
yaklaşık 21 yıl önce

Ben şimdi baktım, açılıyor. Forumlardaki en yeni mesaj 2003 Haziran ayına ait (tek bir mesaj, geriye kalanlar 2002 yılından). EV-OS denen işletim sistemi ise disketten çalışan, tek kullanıcılı, tek görevli [single-tasking] (var mı böyle bir terim?) bir işletim sistemi. (deniyor).

Dokümanların Türkçe açıklamaları var ama kendileri İngilizce.

Görünen manzara bu.

Görüş belirtmek için giriş yapın...

İlgili Yazılar

Windowsçular için Açık Kaynak Kodlu Yazılımlar

FZ
10 Aralık 2002, 1 dakika okuma süresi

Bir grup cesur adam demiş ki "GNU/Linux ile haşır neşir olanlar zaten açık kodlu yazılım, özgür yazılım nedir ne değildir biliyor, biz MS Windows kullananları hedefleyerek şöyle ortaya karışık bir güzellik yapalım adını da TheOpenCD projesi koyalım."

Evet, aynen böyle demişler ve binbir değişik yerden download edebileceğiniz bir CD hazırlamışlar bunun içine de masaüstü kullanıcısını hedefleyerek OpenOffice.org, DictInstall, AbiWord, Beonex Communicator, FileZilla, Putty, WinVNC, XChat, Audacity, CDex,7-Zip, NetTime, Win Privacy Tray, Sokoban YASC 1.53, Celestia gibi yazılımları koymuşlar.

CD'de söz konusu yazılımlara ek olarak açık kaynak kodlu yazılım felsefesi ile ilgili makaleler ve başka bilgiler de mevcut.

Wiki motoru Wikepage'in 2006.1 sürümü çıktı!

fox
7 Ocak 2006, 1 dakika okuma süresi

Wikepage, bir Türk tarafından kodlanmakta olan 25Kb boyunda MySQL veritabanı gerektirmeyen, çokludilli, çoklusite destekli, şifre korumalı, dosya yükleme destekli, belkide FTP kullanmaniza gerek kalmadan site yapmanin en kolay yolu. "Ulusal" wikimiz olmasada (ulusallık bu sıralar çok tartışılınca dayanamadım) yine de bizi temsil eden bu ufak yazılıma bir bakın. Wikepage'e bu siteden ulaşabilirsiniz.

Lux Render: Özgür, Fiziksel Tabanlı Render Sistemi

Tarık
4 Ağustos 2009, 1 dakika okuma süresi

Windows ortamında üç boyutlu grafik işiyle iştigal edenlerin GNU/Linux dağıtımlarını tercih 'edememelerinin' birinci nedeni çoğu zaman, yüksek gerçekçilikte görsel çıktı sağlayabilen ve piyasayla yarışabilecek kalitede render sistemlerinin mevcut olmamasıdır.

Fakat durum artık eskisi gibi değil ve ortalık kızışacak gibi. Zira işte tam bu noktada Lux Render dediğimiz alet devreye giriyor ve Maxwell Render gibi paralı akranlarıyla boy ölçüşebilecek kalitede, ışığın fizikteki kurallarını benzetimleyerek çalışıyor ve gerçekten işe yarıyor gibi görünüyor. Hem de bedava. Hem de açık kaynak kodlu.

Yapay Zeka Üstadı Sizlere Ömür

FZ
13 Ağustos 2001, 1 dakika okuma süresi

Klasik bir YZ programı olan "Parry"nin yaratıcısı Dr. Kenneth Mark Colby 81 yaşında hayata gözlerini yumdu.

Yale Üniversitesi'de tıp eğitimini tamamlayan, Amerikan Ulusal Zihin Sağlığı Enstitüsü'nde araştırmacı olarak çalışan ve Stanford Üniversitesi'nde de bilgisayar bilimleri profesörü olarak çalışan Colby, "Parry"yi, 1971 yılında Joseph Weizenbaum'un öncü diyalog programı "Eliza"dan yola çıkarak hazırlamıştı. Eliza sisteminden farklı olarak Colby'nin yazılımı kendi konularını önerebiliyor ve diyalog esnasında karmaşık kişilik kalıplar sergileyebiliyordu.

PostgreSQL 7.4.2 duyuruldu.

madness
14 Mart 2004, 1 dakika okuma süresi

7_4_STABLE üzerinde yapılan çalışmalar sonucunda, PostgreSQL 7.4.2 duyuruldu. 7.4.1'den sonra yapılan değişiklikler içinde, bizim için en dikkat çekici olanı:

* Partial fix for Turkish-locale issues

Türkçe sorunu için uzun süreden beri yazışmamız bir miktar sonuç verdi. Çabaları için Nicolai Tufar'a ve Enver Altın'a teşekkürler.