Beleş yazılımlara hayır !

0
sundance
Şaşırdınız değil mi ? En azından ilginizi çektim, fazlamesai'de beleş yazılımlara hayır gibi bir makale beklemiyordunuz herhalde ?

Beleş yazılımlara hayır, serbest yazılımlara sonuna kadar evet. Nasıl biraz daha aklınız karıştı mı ? Basitçe söylemek gerekirse kullanıcıların gözünde yazılımlar için para ödemeyi "gereksiz" veya "enayilik" olarak gören zihniyete hayır demek istediğim.
Geçenlerde HitNet'teki eski dostlarla yazışmak için indirdiğim The Bat isimli muhteşem mail programını Butch'a gösterirken bir şey farkettim. Outlook veya diğer herhangi bir e-posta programından kat kat ileri olan The Bat'in özelliklerini gösterirken programın ücretli olduğunu söylediğimde bir an Butch'un yadırgar gibi olduğunu gördüm. Sanırım süper serbest kodlu bir program beklentisi vardı (ne güzel olurdu öyle bir mail programı olsa) o yüzden hayal kırıklığına uğradı, belki de IrfanView, Scite, Gimp gibi efsanevi programlardan bir yenisini bekliyordu ben heyecanla anlatırken. Fakat o an ben bazı şeylerin farkına vardım, özellikle de düşmekte olduğum bir hatanın.

Ülkemizde yazılım sektörü pek gelişmiş değil açıkcası. Yakın zamana kadar Logo ve Link gibi çemberi kırabilmiş bazı şirketler dışında yazılım üretip bundan dolayı doğru düzgün para kazanabilen ve haklarını koruyabilen çok fazla şirket yoktu. Internet'in, dinamik içerikli sitelerin ve dolayısıyla bu doğrultudaki script dillerinin gelişmesi ile Internet ortamına yönelik uygulamalar geliştiren irili ufaklı şirketler çıkmaya ve dolayısıyla bu sektör biraz olsun canlanmaya başladı.

Ne güzeldir ki bu hareketlenme aynı zamanda Linux ve serbest kaynak kod hareketinin canlanması ile aynı zamana denk geldi.

Bundan on yıl önce ortalama bir C compiler için bile $250-$300 paralar ödemek zorunda kalırken, şu anda hemen her dilin gerek compilerı, gerekse IDE'sini tamamen bedavaya ve hatta serbest kodlu olarak bulabilmek mümkün. Zaten bu baştan beri de olması gereken di belki de. Düşünsenize Microsoft kendi platformu olan Windows üzerinde yazılım geliştirecek insanlara Visual Studio'yu para ile satıyor. Belki tekelden kaynaklanan modası geçmiş bir yaklaşım ama eminim ki önümüzdeki çok kısa bir süre içinde bu düşünce bile insanlara komik gelecek.

Kısaca yazılım geliştirmek için olan ortamların (IDE, compiler ve interpreter) hepsinin serbest kodlu ve bedava olması gerekli bir minimum bence. Öte yandan işi yazılım mühendisliği olan insanlara da haksızlık edilmemeli. Çünkü aynı bir memurun mesaisi, bir öğretmenin verdiği dersler gibi bu kişiler de yazdıkları yazılımlara mesai harcıyorlar ve karşılığında da hayatlarını sürdürebilmeleri gerekiyor. Bu yüzden de yazılımların ücretli olmasını yadırgamamalı, bu ücretlerin fahiş olup olmadığını değerlendirmeliyiz.

Fakat bence asıl önemli olan, serbest kod kavramında da ısrarla belirtilen bunun "bedava kod" dan çok daha öte anlamlar içerdiğine dair ipuçları. Zira bir yazılımın karşılığında ücret alınması herne kadar doğal olsa da, artık alışverişimizi Internet üzerinden yaptığımızı, banka hesaplarımızı Internet üzerinden kontrol ettiğimizi ve daha bir çok alanda bilgisayarımızı kullandığımızı gözönüne alırsak, bedavalık bir yana Serbest Kaynak Kodu olmayan yazılımlara kesinlikle hayır dememizin zamanı geldi de geçiyor bile.

Düşünsenize karnınız aç, yemek yemek için bir yere giriyorsunuz, yemeği yerken su istiyorsunuz, su yerine önünüze bir şey koyuyorlar, susuzluğunuzu gideriyor ama neyin nesidir bilmiyorsunuz. İçinde ne var diye sorduğunuzda "gizli" yanıtını alıyorsunuz. İşte bu kabul edebileceğimiz bir şey değil, ama %90'ımız bunu kabullenip Windows kullanıyor. Veya diğer kodu serbest olmayan yazılımlar. Tamam istediğiniz iş yapılıyor ama arka planda daha neler yapıldığını kim biliyor ?

İşte bu sebeplerle 'beleş yazılıma hayır, serbest kaynak kodlu yazılıma sonuna kadar evet'
gnu

Görüşler

0
SHiBuMi
Biz Türkler şanslıyız bu konuda, iki kavram arasındaki farkı özgür ve beleş sözcükleri ile en azından anlatımda ayırabilme şansına sahibiz. İngilizce'de free sözcüğü her iki kavramı da ifade etmek için kullanıldığı için bir karmaşaya neden oluyor. İşin özünde, GNU felsefesinin parayla bir ilgisi yoktur, ya da programınızı kaç paraya sattığınızla. Satabiliyorsan 1 milyon$'a sat der hatta :) Esas olan bilginin özgürce paylaşımıdır, buradaki anahtar sözcük özgürlüktür. GNU, free sözcüğünün free beer yani beleş bira değil, free speech yani özgür konuşma olarak kabul edilmesi gerektiğini söyler.

GNU GPL'i incelemek için aslında ciddi bir araştırmayla puzzle'in parçalarını oluşturur gibi bir yazı hazırlamak lazım. Stallman, Raymond, Linus gibi ustalarin geçmişleri, önceki çalışmaları ve bugün savundukları düşünceler artık ufaktan bir GNU tarihi oluşturmaya başladı bile :)

Ancak esas olan, etrafta çoook fazla bilginin olduğu, ve bu bilginin birilerinin tekeline girmesinin bizler için hiç hayırlı olmayacağı gerçeğidir.
0
anonim
>>Düşünsenize karnınız aç, yemek yemek için bir yere giriyorsunuz, yemeği yerken su istiyorsunuz, su yerine önünüze bir şey koyuyorlar, susuzluğunuzu gideriyor ama neyin nesidir bilmiyorsunuz. İçinde ne var diye sorduğunuzda gizli yanıtını alıyorsunuz.

Coca-Cola gibi mesrubatlar bu mantikta degil mi zaten? Onlar da tam bir sacmalik... Kapitalist duzen iste...
0
sundance
Valla benzetmeyi yaparken, 'umarım biri buna uyanır' dedim, sağolasın :)
0
conan
Ben kola sevioooooom :) Ama pepsi kola sevmiom. :P
Görüş belirtmek için giriş yapın...

İlgili Yazılar

Yazılımın Neden Sahibi Olmamalıdır?

FZ

Richard M. Stallman tarafından özgür yazılımın felsefesinin en net şekilde ortaya konulduğu, güçlü argümanlarla desteklendiği Yazılımın Neden Sahibi Olmamalıdır? başlıklı makale Türkçe'ye çevrilmiştir. Zihin sarsıcı, ufuk açıcı bu makaleyi herkese tavsiye ediyor ve yorumlarınızı, eleştirilerinizi vs. burada bizimle paylaşmanızı diliyoruz.

DotGNU Ortaklaşa Kodlama Yarışması Başladı

FZ

Free Software Foundation, bünyesindeki GNU projesinin bir parçası olan DotGNU Projesi kapsamında uluslararası ve tüm programcılara yönelik ödüllü bir yarışma düzenliyor.

Yarışmaya katılan programcılar DotGNU Portable.NET System.Windows.Forms C# sınıfları bölümünü tamamlamak için yarışacaklar. Yarışmanın hedefi kapalı kodlu olan kitaplığın açık kodlu ve her sistemde çalışabilir halini somut olarak hayata geçirmek.

The Free Software Song

barisozyurt

Özgür yazılımın kendisine ait bir şarkısı olduğunu biliyor muydunuz? Üstelik bu şarkının sözlerini GNU'nun yaratıcısı ve Richard Stallman' ın yazdığını?...

Büyük sayılar için GMP

FZ

Eğer Linux ortamında C ile program geliştiriyorsanız ve bir yandan da "ah şöyle 300-500 basamaklı ya da daha büyük sayılarla uğraşsam ne güzel olur, ama nasıl?" diyorsanız GNU mantalitesi bu konuda da imdadınıza yetişiyor ve size GMP kütüphanesini bedava olarak sunuyor (Gnu Multiple Precision arithmetic library).

OpenVista Çıktı

meddah

Sizin de benim gibi ilk aklınıza gelen Windows Vista'nin açık kodlu haliyse yazıyı okumaya devam etmenizi öneririm. :-)