Türkçe İçin Doğal Dil İşleme Çalışmaları

0
anonim
Doğal dil işleme dünyada oldukça yaygın bir alan olsa da ne yazıkki bu konuda Türkiye'de ve özellikle Türkçe için yapılan çalışmalar çok fazla değil. Burada bu konuda ki üç bölümlük bir makale dizisini sizlerle paylaşmak istiyorum.

Birinci bölüm Biçimbilimsel ve Morfolojik Analize Çözüm Önerileri

İkinci bölüm Anlamsal Analize Temel Oluşturan Morfolojik Analiz Modeli

Üçüncü bölüm Bilgisayar Türkçe Metinleri Anlayabilir mi ?

Not: Acaba Bilişsel Bilimler alanına giren haberler (Doğal Dil işleme, YZ, vb. ) için ayrı bir kategori açma zamanı gelmedi mi ?

Görüşler

0
arsenelupin
"Not: Acaba Bilişsel Bilimler alanına giren haberler (Doğal Dil işleme, YZ, vb. ) için ayrı bir kategori açma zamanı gelmedi mi ?"

Gelmez olur mu!
Bildiğim kadarıyla (bilmiyorsam da cehaletime veriniz) bu konuda en elle tutulur çalışmalar Bilkent'te yapılıyordu...

Yıllardır DDİ (nam-ı diğer "NLP") üstüne kendi kendime debelenip duruyordum.. Sanırım birçok kişi de benden farksız durumdaydı, zira özel sektörün büyük kuruluşlarının bu hususa yaklaşımı ve ayırmayı düşünebilecekleri bütçeyi sanırım hepimiz thamin edebiliriz. Küçük girişimlerin yayınladığı çeviri programları vs ise en masum tabirle "gülünç" olarak nitelendirebilir.
Öte taraftan, üniversitelerde yapılan çalışmalar da çoğunlukla akademik düzeyde kalıyor ve düzgün bir organizsayon sağlanamıyor.
Buna bağlı olarak, açık kaynak düzleminde güzel bir ya da birkaç proje ortaya çıkartabilirsek, birçok kişi büyük zevk ve onur duyarak katılacaktır fikrindeyim.
0
oflazer
Bu konuda yaklaşık 10-12 senedir Türkiye'de çalışmalar yapılıyor. Daha fazla bilgi için benim ev sayfama (people.sabanciuniv.edu/oflazer) ve www.hlst.sabanciuniv.edu sitesine bakabilirsiniz. Ayrıca ODTÜ'de www.lcsl.metu.edu.tr ve www.ii.metu.edu.tr/~corpus sitelerine de bakabilirsiniz.

DDİ çalışmalarında ciddi bir atlama yapmak için makine öğrenmesi ile değişik işleyicilerin otomatik olarak öğrenilmesi için işaretlenmiş kaynaklara gereksinim var. (Mesela yukardaki 2. ODTÜ sitesinde bulabileceğiniz ağaç yapılı derlem bunlardan biri). Su anda bu derlemi kullanarak otomatik olarak (istatistiksel) tümce çözümleyici
geliştirme çalışmaları var. (Edinburgh'da Ruket Çakıcı ve İTÜ'de Gülşen Eryiğit). Bu tip kaynakların geliştirilmesi çok emek yoğun bir süreç ve bunu desteklemek isteyen de çok yok bu aralar. TDK falan gibi kurumlar bu konuda ilgisiz olmasalar bile bilgisizler. Mayıs ayında yapılan bir bilgilendirme çalışması ise kanımca oldukça sonuçsuz kaldı.

Diğer bir nokta da bu konu için ülke içinde talep sıfır. Bizim çalışmalarımıza destek genellikle yurt dışından.

İlgilenenler için çok da harekteli olmayan bir yahoo grubu var.
http://groups.yahoo.com/group/turk-nlp/

Kayıt olmak isterseniz lütfen kendinizi ve DDİ ile ilginizi kısaca açıklayan bir not eklerseniz iyi olur. Neuro-linguistic programlama falan zannedenleri filtrelemek zor oluyor aksi halde.

Kemal Oflazer
Görüş belirtmek için giriş yapın...

İlgili Yazılar

Çapkın Fareler Genetik Olarak Evcilleştirildi

malkocoglu_2

Bilim adamları tek bir geni değiştirerek, çapkın olan bir fare türünü evcil hâle getirdi. Microtus pennsylvanicus (meadow vole) olarak bilinen fare türü, eşten eşe atlayan ve çocuklarına bakmayan bir hayvan türü olarak biliniyordu. Fakat meadow vole'un kuzeni microtus ochrogaster (prairie vole) tam bir ideal eş modeliydi. Tek eş ile oluyor, onu koruyor ve çocuklarına da bakıyordu. Aradaki farklardan hareketle, araştırmacılar iki beyinde farklı olan maddeyi (vasopressini) tutucu görev yapan bir geni, çapkın farelere enjekte ettiler. Sonuç başarılı oldu: Denek çapkın fareler artık hızlı yaşamıyor, ve tek eş ile mutlu bir şekilde yaşıyorlar.

Haberin devamı: http://www.abc.net.au/science/news/stories/s1134804.htm

Bilim Teknik´den haberler -4- Hava Yastıklı Disk

anonim

IBM firmasının geliştirdiği yeni teknoloji sayesinde yeni IBM Thinkpad notebook bilgisayarların sabit diskleri.arabalardaki hava yastıklarına benzer bir mekanizmaile darbelere karşı korunuyor.IBM Aktif Koruma Sistemi (Active Protection System) adlı güvenlik teknolojisi,ilk olarak yeni ThinkPad R50 ve T41 modellerinde kullanılmayabaşlandı.Bu teknoloji bilgisayarın anakartı üzerinde bulunan küçük bir işlemciye dayanıyor.İşlemci düşme ve çarpma sırasında hareketi anında algılıyor ve Disk'in okuma-yazma kafasını geçici olarak yuvasına park ediyor.
Kaynak: Cumhuriyet gazetesinin 15/11/2003 tarihli Bilim Teknik Eki

Zipf Yasası, Dilbilim, Müzik

FZ

Arjantinli fizikçi Damian H. Zanette dilbilim bağlamında incelenmiş ”Zipf Yasası“nı müzik analizine uygulamış ve dil ile müzik arasında önemli ortak bir nokta bulduğunu iddia ettiği makalesini yayınlamış. Makalenin haberine buradan, orjinaline ise buradan erişebilirsiniz.

Zanette´nin analizi “bağlam” kavramını dil ile müzik arasında ortak bir kavram olarak ele alıyor ve böylece tonal müzikle atonal müzik arasındaki psikolojik (ve semantik) farkı açıklamaya çalışıyor.

Kaynaklar: FZ Blogs, slashdot

Bir konferansın ardından: Bilgi İşleyen Makine Olarak Beyin - 3

FZ

Bir konferanstan alıntı:

Sene 2050. Yer: İstanbul’daki Yıldırım Stadyumu. Boğaziçi İdman Yurdu (nam-ı diğer Akıncılar) ile insanlardan kurulu ve ağırlıklı olarak Brezilyalı oyunculardan oluşan futbol takımının maçı üzerinden kısa bir süre geçmiş. Robotlardan kurulu İdman Yurdu 1-0 yenilmiş. Maçı yorumlayan bir bonobo şempanzesi durumdan memnun olmadığını belirtiyor ve etrafa ASIMO modeli hakemin satın alındığı dedikodusunu yayıyor. Haberi izleyen bir çiftten erkek olanı eşine dönüp “nasıl olur da Hiper-Turing testinde karşı tarafı kadın olduğuna ikna edemezsin!” diye çıkışıyor…

Hayvanlar Alemi MATRIX'de Yaşıyor!

darkhunter

Tavuk çiftliklerinde hayvanlara daha üretken olmaları için mutluluk hormonu verildiğini biliyor musunuz ? Peki ya kapalı alanlarda yaşayan hayvanlara, kendilerini açık alanda hissetmelerini sağlayacak bir çip takıldığını ve konunun teknik boyutunun sorun olmaktan çıkıp ahlaki boyutu üstüne tartışmaların başladığını biliyor musunuz ?

Konunun ahlaki boyutu tartışmaya açık. Nitekim bazı bilim adamları hayvanın kendisini mutlu hissetmesinin, kandırılmasından daha önemli olduğunu ve üretim açısından daha verimli sonuçlar doğurduğunu söylüyor.

Peki ya aynı şey bir gün insanlara da uygulanırsa... Mutlu olmak, kandırılmaktan daha mı önemli ?

There is no spoon neo...