Büyük Usta Dijkstra`yı Kaybettik (1930 - 2002)

0
FZ
Bilgisayar bilimlerine ve endüstriye yaptığı katkılarla tanınan Professor Edsger Wybe Dijkstra, uzun süredir sürdürdüğü kanser mücadelesine yenik düşerek 6 Ağustos 2002'de, Hollanda'daki evinde aramızdan ayrıldı.

1930 yılında Rotterdam'da doğan Dijkstra kimyager bir babanın ve matematikçi bir annenin oğlu idi. Üniversitede matematik ve teorik fizik okuyan bilimadamı daha sonra Amsterdam Üniversitesinde bilgisayar bilimleri üzerine doktora yaptı. 1952-1962 yılları arasında Mathematisch Centrum, Amsterdam'da programcı olarak çalışan Dijkstra, daha sonra Eindhoven Teknoloji Üniversitesi'nde matematik profesörü ve 1973-1984 yılları arasında da Burroughs Corporation'da araştırmacı olarak çalıştı. 1984-1999 yılları arasında Texas Üniversitesi'nde Bilgisayar Bilimleri bölümünde görev alan bilimadamı 1999 yılında Emeritus Profesör olarak emekli oldu.....
Dijkstra 1972 yılında ACM Turing Ödülünü kazandı (bilgisayar bilimlerinin Nobel'i). Hollanda Kraliyet Bilimler ve Sanatlar Akademisi, Amerikan Bilimler ve Sanatlar Akademisi ve İngiliz Bilişim Derneği üyesi idi. 1974 yılında AFIPS Harry Goode Ödülünü ve 1982 yılında da IEEE Bilgisayar Öncüsü Ödülünü kazandı. 1989 yılında ise Bilgisayar Bilimleri Eğitimine Katkılarından Ötürü ACM SIGCSE Ödülünü kazandı. Atina Ekonomi Üniversitesi kendisine 2001 yılında onursal doktora ünvanı verdi. 2002'de, C&C Foundation of Japan Dijkstra'yı "temel yazılım teorisi, algoritma teorisi, yapısal programlama ve semaforlarla ilgili yaratıcı araştırmaları ile bilgisayar yazılımlarının bilimsel olarak temellendirilmesine büyük katkıları olan bilimadamlarından biri" olarak kabul etti.

Dijkstra'nın en önemli öngörüsü anlamlı bilgisayar programlarının inşasının temelinde matematik mantık yattığı fikri ve bununla ilgili geliştirdiği metodolojilerdi. İşletim sistemlerinin açık olarak senkronize edilmiş sıralı proseslerle inşa edilmesi, bilgisayar programlarının formel olarak geliştirilmesi ve belirsizliğin disiplinli olarak kontrol edilmesinin entelektüel temellerine dair fikirler bu bilimadamına aittir. Şaşırtıcı derecede etkin en kısa yol algoritması ve ilk Algol 60 derleyicisini tasarlayıp kodlamış olması belki de Dijkstra'nın ününün bu kadar yaygın olmasını açıklayabilir. Programlamadan GOTO komutunun çıkarılması konusunda da öncülük etmiş insanlardan biridir.

Dijkstra aynı zamanda olağanüstü bir yazardı. 130'dan fazla sayıda makalesi tarayıcıdan geçirilmiş ve http://www.cs.utexas.edu/users/EWD adresinde herkesin kullanımına açılmıştır. Büyük usta yıllar boyunca arkadaşları ve meslektaşları ile iletişimi sürdürmüştür, e-posta ile değil normal posta ile. Kendisi, makalelerini yazarken de dolmakalemi bilgisayara ısrarla tercih etmiştir.

Zekâsı ile göz kamaştıran Dijkstra aynı zamanda enteresan sözleri ile de epey ün kazanmıştır: "Bilgisayarların düşünüp düşünemeyeceği sorusu denizaltıların yüzüp yüzemeyeceği gibi bir sorudur." Araştırma konusu seçmeye çalışan zeki bir öğretmene ise şöyle bir tavsiyede bulunmuştur: "Sadece senin beceribeleceğin bir iş becer." Turing Ödül töreni konuşmasında ise şöyle demiştir: "Bilgisayarlara bir araç olarak bakılırsa onlar bizim kültürümüzün sadece yüzeyinde küçücük bir dalgadır, ancak bilgisayarlara entelektüel bir meydan okuma olarak bakılırsa insanlığın kültür tarihinde şimdiye dek bu çapta bir şey inşa edilmedi."

Dijkstra bilgisayar programlamaya yeni terimler sokmuştur: yapısal programlama, ilgilerin ayrılması, senkronizasyon, ölümcül kucaklama, yemek yiyen filozoflar, en zayıf önşart, korunan komut ve tabii ki en meşhurlarında biri olan ve bilgisayar proseslerini kontrol etmek için kullanılan "semaforlar". Oxford İngilizce Sözlüğü "vektör" ve "yığıt" sözcüklerinin bilgi işlem bağlamında kullanılmasını ona atfeder.

Arkadaşlarını eğlendirmek için piyanoda Mozart çalan Dijkstra'nın en büyük hobisi Volkswagen otobüsünde karısı ile birlikte ulusal parkları gezmek ve bu arada teknik makalelerini yazmaktı.

Kariyeri boyunca en yüksek akademik idealleri, en katı bilimsel prensipleri takip etti ve bunlara ticari, yönetimsel ya da politik kaygıları karıştırmadı. Basitlik, güzellik ve zarafet onun göstergeleri idi ve programlama ile matematikteki şıklık ısrarı binlerce araştırmacıya ilham kaynağı oldu. En yüksek standartları takip etti ve arkadaşlarını da buna zorlayarak onlara sürekli bir meydan okuma sundu. Geriye kalanlar için ise Sokrat rolünü üstlendi ve gelip geçici, günü kurtarmaya yönelik, yanlış fikirlere karşı mücadele etti. Tıpkı Sokrat gibi en önemli mirasını kendisi ile yeni formüle edilen fikirleri ve keşifleri tartışan insanlara bıraktı.

Dijkstra'nın ölümünün ardından Phaedo'nun Sokrat için söylediklerini hatırlayalım: "Diyebiliriz ki zamanımızda yaşamış ve tanımış olduğumuz tüm adamlar arasında, o, en bilgesi, en adaletlisi ve en iyisi idi."

Görüşler

0
FZ
Kimisi için bir isim, kimisi için bir insan, kimisi için çok daha fazlası. Sevenlerinin başı sağolsun.
0
anonim
0
sundance
Valla canavar gibi adammis. Bir seylerin temelinin hep eksik kaldigi, gunu kurtaracak kadar Internet, gunu kurtaracak kadar bilgisayar bilmenin yeterli oldugu gunumuzde bu tur saglam adamlari bilmek takip etmek lazim... Eline saglik
0
FZ
Hologram plakaya kaydedilmiş resmi alırsın, çekiçle geçirirsin bir tane, tuzla buz olur sonra her bir parçasına bakarsın ve bütünü yansıttığını görürsün gene de. Toplumlar da böyle. Parçalar bütünü yansıtıyor. Politika dünyası bilgi işlem dünyasını, spor dünyası iş dünyasını yansıtıyor.

Yıllar önce MINIX adlı işletim sistemi ile ilgili kitabı okurken Tanenbaum'un Dijkstra'ya sık sık atıfta bulunduğunu görmüştüm, benzer şeyi D.E.Knuth da yapıyordu.

Havasından mıdır suyunda mıdır bilemem ama bu İskandinav ülkelerinden çıkan bilgisayarcılar epey sağlam oluyor.
0
anonim
Anladigim kadariyla paylasmayi bilen , isini seven en onemlisi insanligi bilen bir dahiyi kaybettik.Basimiz sagolsun!!!
0
conan
Dunya onemli bir bilim adamini kaybetti :( 4 sene boyunca okudugum yuksek matematik derslerinde sayisiz teoremini ogrenirken ``abi bu Dijkstra olmasaymis math olmayacakmis`` dedirten insanin kaybini ogrenmekten oldukca uzuntu duyuyorum :(
0
FZ
Gönül ister ki dünyanın her yerinde bilgisayarla ciddi olarak uğraşan insanlar bu gibi evrensel ölçüde iş çıkarmış araştırmacaların hayatlarından ve eserlerinden feyz alsınlar ve onları aşmaya çalışsınlar. Aynı zamanda bilgisayarla ilgili ders veren hocalarımız bu gibi araştırmacılardan hem eserleri hem de hayatları ve kişilikleri bağlamında bahsetsinler.
Görüş belirtmek için giriş yapın...

İlgili Yazılar

Lightweight Languages 2004 (LL4)

FZ

LL4 etkinliği üniversitelerden ve endüstriden en iyi dil tasarımcılarını bir araya getiren bir günlük çok yoğun bir forum.

Bu etkinlik kullanılabilir ve faydalı programlama dilleri, araçları ve süreçlere odaklanmaktadır. Hafif diller yaygın dilleri kullanan programcılara yeni ve farklı teknikleri göstermek için etkili araçlardır.

Etkinlikte ele alınacak konular:

4.500.000 € Bedelindeki Özgür Yazılım Zaferi

FZ

Erkan Tekman'ın blogunda geçtiği habere göre:

Bakanlığın yaklaşık 4,5 milyon € değerinde Microsoft lisansı alımı için Şubat ayında açtığı ihale, yine Bakanlık tarafından iptal edildi. Dernek, ihale şartnamesinin yalnızca tek bir üreticinin 11 dağıtıcısını kapsadığını ve ilgili yasanın "Kamu kurumları yazılım satın alırken özgür yazılım dahil tüm seçenekleri değerlendirmeli" hükmüne aykırı olduğunu belirterek ihalenin iptali için mahkemeye başvurmuştu. Bakanlık, mahkemenin konuyu görüşmesini ve bir karar almasını beklemeden geri adım attı. Dernek bu durumu, bilgiye özgür erişim (açık formatlar), güvenilir teknolojilerin kullanımı (özgür yazılım) ve kamu parasının vatandaşlar yararına harcanması açısından tarihi bir zafer olarak niteliyor. Derneğin icraatları devam edecek...

FreeBSD 4.6 Çıktı!

anonim

FreeBSD 4.6 sürümü duyuruldu. Konu ile ilgililere bu başlık zaten yeterli. Bunun dışında FreeBSD nedir, ne değildir gibi sorularınız için internet sayfasına bakabilirsiniz.
Ayrıntılı bilgi için www.freebsd.org ve freshmeat.net'deki ilgili başlık'a bakabilirsiniz.

Yurtdışı Internet Çıkışlarında Sorun

FZ

Türk Telekom, denizaltı fiberoptik kabloların bu sabah kopmasından kaynaklanan yurtdışı internet çıkışlarında yaşanan sorun nedeniyle, hizmeti alternatif yollardan verecek.

Türk Telekom Genel Müdürlüğü'nden yapılan açıklamaya göre, saat 08.20'den itibaren Türk Telekom'a ait sea-me-we3 denizaltı fiberoptik kablolarda meydana gelen kopmadan dolayı, Türkiye'nin yurtdışı internet bağlantılarında aksamalar yaşanıyor. Problemin kaynağının tespiti ve kısa sürede giderilmesi için çalışmaların sürdürüldüğü belirtilen açıklamada, hizmetin geçici olarak alternatif yollardan verileceği ve gelişmelerden kamuoyunun bilgilendirileceği kaydedildi.

Kaynak: http://www.radikal.com.tr/veriler/2004/01/04/haber_101242.php

Kasparov Yeniden PC´ye Karşı!

sametc

Efsanevi satranç şampiyonu Garry Kasparov bir kez daha insan beyninin makinelerden üstün olduğunu kanıtlamaya çalışacak.Kasparov, bu kez saniyede 3 milyon hamle hesap edebilme kapasitesine sahip bir bilgisayar programıyla sanal gerçeklik ortamında karşı karşıya gelecek.

devamı...