Stallman: Hiç bir şirket polis devletini haklı gösterecek kadar önemli değildir

http://www.linux.com/article.pl?sid=04/01/05/1231254


20 YILIN SONUNDA ÖZGÜR YAZILIM TOPLULUĞU: BÜYÜK AMA TAMAMLANMAMIŞ BAŞARI, PEKİ YA ŞİMDİ?

Yirmi sene önce bugün (5 Ocak 1984), özgür bir yazılım işletim sistemi, GNU´yu geliştirmek için MIT´deki işimden ayrıldım. Bugüne kadar, üretim aşamasında kullanılmaya elverişli, tamamlanmış bir GNU sistemi hiç yayınlayamadık. Şu an, GNU sisteminin bir çeşidi, -çoğunluğu, bu sistemin nasıl birşey olduğunu merak etmeyen- on milyonlarca kişi tarafından kullanılıyor. Özgür yazılım, `beleş´ demek değildir. Özgür yazılım, kullanıcıların programı çalıştırmakta, kaynak kodlarını incelemekte, değiştirmekte ve bir değişiklik yapmış olsun ya da olmasın, ücretli veya değil, yazılımı dağıtmakta özgür oldukları anlamına gelir.

Unix üzerinde yıllarca çalışmış bir firmanın gözünü para hırsı köreltmiş bir biçimde Linux´a saldırdığı şu günlerde rastladığım bir makale beni bir hayli tedirgin etti. Makale özetle bugün çok yaygın kullanılan Qt, MySql gibi yazılımların ileride bir anda ücretli olabileceğini savunuyor ve bunun ilk belirtilerine ait kanıtları sunuyor. Örneğin MySql´in ticari kullanımlar için ücretli olduğunu duymak beni epey şaşırttı. Bugün bu konuda herhangi bir yaptırım uygulanmıyor (aynı MS Windows´un ilk zamanları gibi) ama yarın ne olacağını kim bilebilir ki ? Makaleyi burada bulabilirsiniz. Ayrıca yine aynı konuda yazılmış bir başka makaleyi de bu adreste okuyabilirsiniz.

GNU işletim sistemleri ve uygulamaları gün geçtikce yaygınlaşıyor ve bunun sonucu olarak özel mülkiyetli yazılımlar da bu işletim sistemleri üstünde çalışmaya, GNU yazılımlarıyla uyumlu olmaya daha çok özen gösteriyorlar.

Richard Stallman´ın GNU hareketinin 20. yılı dolayısıyla yayınladığı yazıda, hedefin popülerlik/yaygınlık olmadığı, asıl olanın özgürlük olduğunun altı çizildi. Microsoft yazılımlarına karşı çıkıldığı gibi özgür işletim sistemleri üzerinde çalışan özel mülkiyetli yazılımlara da aynı oranda karşı olunması gerektiği vurgulandı. İlkeler açısından bakıldığında çok doğru görünen bu tavır acaba taktik açıdan da o kadar doğru mu?

Raelyanlar ve Solara'cılardan sonra Bill Gates de atladı uçağına, dayandı kapımıza :-) Peki, kalplere keder veren soru: "biz" ne yapmalıyız? Bakın Ubuntu'yu da çıkaran Canonical Ltd. özgür yazılımın yaygınlaşması misyonuyla neler yapıyor? "HaydiAçıkYazılıma"/ "Goopensource" projesi Güney Afrika havalisinde özgür yazılımın özellikle bilişim profesyoneli olmayanlar nezdinde bir "farkındalık" kazanmasını hedefliyor. Bu kapsamda yürütülen faaliyetler arasında en dikkat çekeni Windows®'da çalışan muhtelif özgür yazılımların derlendiği bir AçıkCD dağıtımı. Dip not: Öğretmenlere dağıtılacak bundle'lar her ne olacaksa böyle birşeyi de araya sıkıştırmak için lobi faaliyeti yürütmek de yarar var.